Kalaallinut pissusiviusut

Innuttaasut 57.000-it missanniittut nunarujussuarmi, avannaaniit kujammut Norgemiit Italiap kujasinnerusortaanut aammalu Canadamiit Mexicomut annertussuseqartumi siammarsimammata, inuiaqatigiit ataqatigiinnerisa ingerlaannarnissaa pineqartillugu Kalaallit Nunaat immikkorluinnaq ittunik unammilligassaqarpoq. Issittup silaannaa, kiisalu nunap 81%-iata sermersuarmit qallerneqarsimanera, taamaattumillu attaveqaatit killeqarnerat tassunga ilanngukkaanni, sooq Kalaallit Nunaat nunanut allanut sanilliulluni innuttaasumut ataatsimut gassinik silaannarmik kissakkiartortitsisartunik taama annertutigisunik aniatitsiviunera takuneqarsinnaavoq. Taamaattumik Kalaallit Nunaata siunissami annikillisitsinissamik imminut pisussaaffilersinnaanerani tamanna eqqaamaneqartariaqarpoq.

 

Assartuussineq pilersuinerlu

Kalaallit Nunaata sineriaa tamakkerlugu narlorissunngorlugu siaaraanni nunarsuaq tamakkerlugu sinnerlugulu kaajallanneqarsinnaavoq. Illoqarfiit nunaqarfiillu sinerissami siammarsimapput, amerlanertigut akunnerminni isorartullutik. Tamatuma kingunerisaanik illoqarfiit nunaqarfiillu ataasiakkaat akornanni pilersuineq attaveqarnerlu aningaasartuuterpassuarnik nassataqartarpoq, akuttunngitsumillu assartuussinermut ikummatissamik annertuumik atuiffiusarluni. Aamma nunap angallavigiuminaannera pissutigalugu illoqarfiit nunaqarfiillu aqqusinernik atassusigaanngillat, taakkulu akornanni assartuussinermi umiarsuit timmisartulluunniit atorneqartariaqarput. Ukiuunerani sikugaangat umiarsuarmik apuunnissaq ajornakusoortillugu assartuussinermi timmisartut, nukissiamik annertuumik pisariaqartitsisut annertuumik atorneqartariaqartarput.

 

Nioqqutissanik pilersuineq

Innuttaasut siammasinnerisa kingunerisaanik nunami innuttaasunut tamanut nioqqutissanik pilersuinissap qulakkeerniarneqarneranut atatillugu nukissiuutinut aningaasartuuterpassuit atorneqartarput. Issittumi issittullu kiannerulaartortaani silap pissusia nunalerinermi inuussutissanik annertunerusumik tunisassiornissamut naleqqutinngilaq, tamatumani nioqqutissanik tikititsinissaq pinngitsoorneqarsinnaanngimmat. Tamanna nunani allarpassuarni inuussutissanik pilersuinermut naleqqiullugu nukimmik annertuumik pisariaqartitsiviuvoq.

 

Innaallagissamik kissamillu pilersuineq

Silaannaap nillernerata aammalu sivisuumik ukiuusarnerata kingunerisaanik kiassarnissamik qaammaqquteqarnissamillu pisariaqartitsineq annertuvoq, tamatumanilu gassinik silaannarmik kissakkiartortitsisartunik aniatitsineq annertunerulertarpoq. Kalaallit Nunaanni erngup nukinga annertuumik aningaasaliiffigineqarsimavoq, ullumikkullu innuttaasut kalaallit 50%-ii sinnerlugit nukissiuutit ataavartut atorlugit nukissiamik pilersorneqarput. Illoqarfiit nunaqarfiillu akornisa isorartunerisa kingunerisaanik innaallagissamut aqqusersuutit ataqatigiit atorneqarsinnaanngillat, taamaattumillu sumiiffinni amerlasuuni suli uulia atorlugu nukissiortoqartariaqarpoq. Tassalu nunami innuttaasut tamarmik inuunerminni pitsaasunik atugassaqarnissaannik qulakkeeriniarnermi gassit silaannarmik kissakkiartortitsisartut aniatinneqartut nunarpassuarnit assersuuttakkatsinnit annertunerupput.

 

Siunissaq

Siunissami sulianut angisuunut aatsitassarsiornermullu aningaasaliisarnissamut atatillugu nunami aniatitat annertusisinnaanerat Naalakkersuisunit oqaluuserineqarpoq. Tamatumani Kalaallit Nunaata namminersornerulernissamut aningaasaqarnikkullu namminiilernissamut ingerlanerani tamatumunnga tunngavissatut pingaarutilittut inissisimanera eqqarsaatigineqassaaq. Maannarpiaq Danmarkimiit ukiumoortumik tapiissutinik ataatsimoortunik pissarsisoqartarpoq, taamaattumillu inuussutissarsiutinik ineriartortitsinerup annertusitinneqarnissaanik pisariaqartitsineq pingaartilluinnarneqarpoq. Suliffissuarnik nutaanik sanaartorneq aniatitat annertusinerinik kinguneqartussaavoq. Ajornartitsinngiffiusuni aniatitat annikillisinneqarnissaannut unammilligassat Naalakkersuisunit anguniarneqarput. Kalaallit Nunaata ukiuni qulikkaani kingullerni IST-p 1%-iata nalinganik nukissiuutinut ataavartunut aningaasaliisinnaasimanera tamatumunnga assersuutissaavoq.

 

Alapernaalersimaguit, aammalu Kalaallit Nunaata nunataata annertussusia nunarsuarmi nunamut allanut sanilliunneqarnera takorusukkukku, annertunerusumik takusaqarsinnaavutit, uani.

En Grønlandsk Virkelighed